اتوکلاو دندانپزشکی یک نوع ماشین است که به طور خاص برای تمیز کردن و استریل کردن تجهیزات دندانپزشکی با گرمای بسیار شدید، بخار و فشار بالا مورد استفاده قرار می گیرد. اتوکلاو دندانپزشکی می تواند تمامی میکروارگانیسم های مضری که بر روی ابزارهای دندانپزشکی مانده اند را از بین ببرد.
نحوه عملکرد اتوکلاو دندانپزشکی:
دستگاه اتوکلاو دندانپزشکی یکی از بهترین دستگاه هایی است که می تواند برای استریل کردن تجهیزات دندانپزشکی مورد استفاده قرار گیرد. این دستگاه بر پایه بخار اشباع و فشار بالا کار می کند. میزان دمای بخار موجود در اتوکلاو به بیش از 130 درجه سانتی گراد می رسد.
دستگاه اتوکلاو با ارسال بخار بسیار داغ به تجهیزات دندانپزشکی، باعث حذف تمامی میکروارگانیسم های مضر از تجهیزات دندانپزشکی می شود. لازم به توضیح است که قبل از استفاده از اتوکلاو، ابتدا تمامی ابزارها با آب شسته و تمیز می شوند. در صورت وجود لکه های خون، بزاق و … بر روی تجهیزات دندانپزشکی، ابتدا لازم است که تجهیزات شسته شوند، سپس در اتوکلاو قرار داده شوند.
در مرحله شستشوی اولیه ابزارهای دندانپزشکی، بسیاری از آلودگی ها، خون، بزاق دهان و … از روی ابزارهای دندانپزشکی پاک می شوند. اما بدیهی است که شستشو با آب برای ضد عفونی و استریل کردن تجهیزات دندانپزشکی کافی نیست. زیرا با این کار، فقط آلودگی های سطحی و ظاهری از بین می روند و آب امکان از بین بردن ویروس ها و کلیه میکروارگانیسم های مضر را از روی تجهیزات دندانپزشکی ندارد.
اساس کار یک اتوکلاو دندانپزشکی، بخاری است که در آن وجود دارد. بخار به عنوان یکی از موثرترین مراحل استریل کردن تجهیزات دندانپزشکی در دستگاه اتوکلاو شناخته می شود. با توجه به اینکه بخار دارای انرژی بیشتری نسبت به آب جوش می باشد، می تواند به راحتی به بخش های مختلف دستگاه نفوذ پیدا کند و تمامی ابزارها را تمیز و ضد عفونی کند. بنابراین، کار اتوکلاو تولید بخار و استریل کردن تجهیزات دندانپزشکی با بخار اشباع و با انرژی بالا است.
نکات مهم برای استفاده از اتوکلاو در مطب دندانپزشکی:
- بهتر است قبل از شروع قرار دادن تجهیزات دندانپزشکی در اتوکلاو، از ابزارهای ایمنی شخصی استفاده کنید. در صورت نیاز دستکش بپوشید، عینک بزنید و ادامه کار را انجام دهید.
- قبل از قرار دادن تجهیزات دندانپزشکی در اتوکلاو، باید مطمئن شوید که تمامی ابزارها قابلیت تحمل حرارت بالا را دارند.
- قبل از اینکه ابزارها را در اتوکلاو دندانپزشکی قرار دهید، ابتدا آن ها را تمیز کنید. برای این کار می توانید از آب و صابون برای تمیز کردن سطوح ابزارها استفاده کنید. حتما از آب گرم استفاده کنید تا آلودگی ها از روی سطوح ابزارها پاک شوند. در صورت نیاز می توانید ابزارهایی که با بافت و مایعات دهان تماس داشته اند را با محلول های ضد عفونی کننده تمیز کنید.
- پس از تمیز کردن تمامی ابزارها، آن ها را خشک کنید و سپس، با بسته بندی های مناسب آن ها را در دستگاه اتوکلاو قرار دهید.
- حتما نشانگرهای نواری را در داخل یا خارج کیسه های بسته بندی شده قرار دهید. این کار مشخص می کند که تجهیزات دندانپزشکی شما استریل شده اند یا خیر!
- از قرار دادن تجهیزات دندانپزشکی به صورت نزدیک به هم در اتوکلاو خودداری کنید. تجهیزات باید به گونه ای در کنار هم قرار داده بشوند که امکان عبور بخار و گرما از میان آن ها وجود داشته باشد.
- زمان اتوکلاو را بسته به نوع وسایل و تجهیزات دندانپزشکی که در اتوکلاو قرار دارند، تنظیم کنید.
- هرگز پس از اتمام زمان اتوکلاو، آن را با فشار باز نکنید. اجازه دهید که فشار دستگاه به حالت نرمال باز گردد، سپس اقدام به باز کردن درب اتوکلاو نمایید.
- در مراحل آخر، نیاز است که مجددا دستکش و روپوش خود را بپوشید و عینک نیز بزنید. حالا نوبت به آن رسیده که تک تک بسته بندی ها را از اتوکلاو خارج کنید.
- بهتر است که از دستکش های مقاوم به حرارت استفاده کنید تا دست های شما نسوزند.
انواع اتوکلاو دندانپزشکی:
با توجه به نوع ابزارآلات، اتوکلاوها به سه کلاس N و S و B طبقه بندی میشوند. این طبقهبندی به منظور صحت عملکرد استریلیزاسیون با توجه به نوع وسایل و همچنین میزان حساسیت کار درمانی شما صورت میگیرد. مهمترین مسئله این است که در میان انواع مدل ها بهترین مدل برای اتوکلاو دندانپزشکی چیست ؟ که در ادامه به بررسی اتوکلاو مورد نیاز برای دندانپزشکی میپردازیم.
اتوکلاو کلاس N
اتوکلاو کلاس N برای ابزار آلات جامد بدون پوشش را استریل نماید. به این ترتیب تضمینی برای استریل وسایل پوششدار (مثل پارچه یا کاغذ های مدیکال) و نیز وسایل حفره دار وجود ندارد. با توجه به حساسیت دندانپزشکی و الزامات اداره بهداشت در مورد بخش CSR، استفاده از اتوکلاوهای کلاس N در مراکز دنداپزشکی ممنوع میباشد.
اتوکلاو کلاس S
وسایلی که در این نوع اتوکلاو میتوان استریل نمود توسط کارخانه سازنده مشخص میشود. این اتوکلاو میتواند ابزار آلات بدون پوشش جامد یا پوششدار جامد، مواد نساجی مثل پارچه، گاز تک لایه و وسایل سوراخ دار B را استریل نماید. یک اتوکلاو کلاس S میتواند با پمپ وکیوم یا بدون آن تجهیز شود و قطعاً دارای سیکل خشککن است. به دلیل عدم نفوذ در بعضی از موارد، استفاده از اتوکلاو کلاس S در مراکز دندانپزشکی ممنوع میباشد.
اتوکلاو کلاس B
با خرید اتوکلاو کلاس B میتوانید تمام ابزار و وسایل پوششدار جامد و بدون پوشش، مواد نساجی و ابزار سوراخدار مدل B و مدل A را استریل نمایید. اتوکلاوهای این رده دارای پمپ وکیوم قدرتمندی است که میتوانند تا حدود 8.0 بار خلاء ایجاد کند. اتوکلاو کلاس B ،تنها مدل از اتوکلاو مورد تایید اداره بهداشت ایران برای استفاده در مراکز دندانپزشکی میباشد.
فرآیند استریل کردن دستگاه اتوکلاو دندانپزشکی:
کل مدت زمان کار دستگاه اتوکلاو از فشار دادن دکمه Start تا پایان کار سیستم، مجموع سه زمان: Preheating Time (زمان اولیه)، Sterilization Time (زمان استریلیزاسیون) و Drying Time (زمان خشک شدن) است.
برنامه کامل استریل عبارت از 9 مرحله زیر است:
- آبگیری
- پیش خلاء
- افزایش دما
- استریل
- تخلیه
- پس خلاء
- خشک شدن
- یکسانسازی
- پایان کار
ایرادات رایج در دستگاه اتوکلاو دندانپزشکی:
- فشار دستگاه بالا نمی رود.
- دمای دستگاه بالا نمی رود.
- فشار با دما متناسب بالا نمی رودو
- فشار دستگاه منفی نمی شود.
- زیر دستگاه آب جمع می شود.
- در پایان کار وسایل خیس هستند.
- در انتهای کار روی وسایل لک وجود دارد.
- پمپ وکیوم موقع کار صدا می دهد.
- پمپ آب یا وکیوم به سختی کار می کند.
- زمان استریل کمی طولانی تر شده است.
- در دستگاه قفل شده است و باز نمی گردد.
- دستگاه روشن می شود ولی استارت نمی خورد.
- فشار و دما عملکرد معکوس از خود نشان می دهند.
- دستگاه کلا روشن نمی شود.
تمامی ایرادات و نیازها در ارتباط با انواع اتوکلاو دندانپزشکی در مجموعه ما در کوتاه ترین زمان و بالاترین کیفیت ارائه خواهند شد، لذا هیمن حالا با ما تماس بگیرید و از خدمات ما بهره مند شوید.